BREAKING NEWS
Search

ویژه میلاد حضرت زهراء سلام الله علیها و روز زن

بسم الله الرحمن الرحیم

  مفتخر به آنیم که در میهن عزیزمان ایران، روز میلاد با سعادت سیّده ی زنان عالم، چنین اسوه ای ناب و نمونه ای عینی از یک انسان کامل که تجلی بخش عالی ترین و والاترین شئونات یک زن در بعد فردی و اجتماعی و سیاسی میباشد، به عنوان روز زن و تجلیل از جایگاه چنین مقام والایی که به تعبیر حضرت امام ره، از دامن وی مرد به معراج میرود، نام نهاده شده است.

  روز زن یعنی نگاه درست و مبتنی بر منطق به زنان، که نیمی از جمعیت بشر را تشکیل می دهند. آن هم نیمی که اگر نگاه کاوشگر انسان بخواهد نقش آن را با نقش های دیگر مقایسه کند، خواهد دید که نقش این نیم، حساس ترین و ظریف ترین و موثر ترین نقش ها در حرکت تاریخ انسان و در سیر بشریت به سوی کمال است.

  لذا فرصت را غنیمت دانسته و ذیل ذکر مناقب و فضائل حضرت صدیقه طاهره سلام الله علیها (در بعد فردی و اجتماعی و سیاسی ایشان)، در این مقال پرتو سخنان مقام معظم رهبری را چراغ راه خود کرده و به گوشه ای از قابلیت ها، مسئولیت ها، کارکرد و نقش ویژه و بی بدیل زنان و بانوان گرامی و لزوم اهمیت به مسئله ی زنان می پردازیم.

  نقش و فضیلت حضرت صدیقه طاهره سلام الله علیها در بعد فردی-  همسری مطیع برای امام علی علیه السلام

جهاد آن بزرگوار در میدانهای مختلف، یک جهاد نمونه است. در دفاع از اسلام؛ در دفاع از امامت و ولایت؛ در حمایت از پیغمبر؛ در نگهداری بزرگترین سردار اسلام، یعنی امیرالمؤمنین که شوهر او بود.امیرالمؤمنین درباره‌ی فاطمه‌ی زهرا سلام اللَّه علیها فرمود: «ما اغضبنی و لا خرج من امری. » یک‌بار این زن در طول دوران زناشویی، مرا به خشم نیاورد و یک‌بار از دستور من سرپیچی نکرد. فاطمه‌ی زهرا سلام اللَّه علیها با آن عظمت و جلالت، در محیط خانه، یک همسر و یک زن است؛ آن‌گونه که اسلام می‌گوید. در محیط علم هم یک دانشمند والاست. آن خطبه‌ای که فاطمه‌ی زهرا سلام اللَّه علیها در مسجد مدینه، بعد از رحلت پیغمبر ایراد کرده است، خطبه‌ای است که به گفته‌ی علامه‌ی مجلسی، «بزرگان فصحا و بلغا و دانشمندان باید بنشینند کلمات و عبارات آن را معنا کنند!» این‌قدر پرمغز است! از لحاظ زیبایی هنری، مثل زیباترین و بلندترین کلمات نهج‌البلاغه است. فاطمه‌ی زهرا سلام‌اللَّه‌علیها می‌رود در مسجد مدینه، در مقابل مردم می‌ایستد و ارتجالاً حرف می‌زند! شاید یک ساعت، با بهترین و زیباترین عبارات و زبده‌ترین و گزیده‌ترین معانی صحبت کرده است.

نقش و فضیلت حضرت صدیقه طاهره سلام الله علیها در بعد سیاسی و اجتماعی-  نقش بی‌بدیل فاطمه زهراء سلام الله علیها در یاری نمودن پیامبر اسلام صلوات الله علیه و آله در دوران سخت شعب ابی‌طالب علیه السلام

“”چرا حضرت فاطمه زهراء سلام الله علیها به “امّ ابیها” ملقب شده اند؟””

شعب ابی طالب، دوران بسیار سختی در تاریخ صدر اسلام است؛ یعنی دعوت پیامبر شروع شده بود، دعوت را علنی کرده بود، بتدریج مردم مکه بخصوص جوانان، بخصوص برده‌ها به حضرت می‌گرویدند و بزرگان طاغوت مثل همان ابو لهب و ابو جهل و دیگران دیدند که هیچ چاره‌ای ندارند، جز اینکه پیامبر و همه‌ی مجموعه‌ی دوروبرش را از مدینه اخراج کنند؛ همین کار را هم کردند. تعداد زیادی از این‌ها را که دهها خانوار می‌شدند و شامل پیامبر و خویشاوندان پیامبر و خود ابی طالب بااینکه ابی طالب هم جزو بزرگان بود و بچه و بزرگ و کوچک می‌شدند، همه را از مکه بیرون کردند. این‌ها از مکه بیرون رفتند؛ اما کجا بروند؟ تصادفاً جناب ابی طالب، در گوشه‌ای از نزدیکی مکه فرضاً چند کیلومتری مکه در شکاف کوهی ملکی داشت؛ اسمش «شعب ابی طالب» بود. شعب، یعنی همین شکاف کوه؛ یک درّه‌ی کوچک. ما مشهدی‌ها به چنین جایی «بازه» می‌گوییم. اتفاقاً این از آن لغتهای صحیحِ دقیقِ فارسیِ سره هم هست که به لهجه‌ی محلی، روستایی‌ها به آن «بَزَه» می‌گویند؛ اما همان اصلش «بازه» است. جناب ابی طالب یک بازه یا یک شعب داشت؛ گفتند به آنجا برویم. حالا شما فکرش را بکنید! در مکه، روزها هوا گرم و شبها بی‌نهایت سرد بود؛ یعنی وضعیتی غیر قابل تحمّل. این‌ها سه سال در این بیابانها زندگی کردند. چقدر گرسنگی کشیدند، چقدر سختی کشیدند، چقدر محنت بردند، خدا می‌داند. یکی از دوره‌های سخت پیامبر، آنجا بود. پیامبر اکرم در این دوران، مسئولیتش فقط مسئولیت رهبری به معنای اداره‌ی یک جمعیت نبود؛ باید می‌توانست از کار خودش پیش اینهایی که دچار محنت شده‌اند، دفاع کند. می‌دانید وقتی‌که اوضاع خوب است، کسانی که دور محور یک رهبری جمع شده‌اند، همه از اوضاع راضیند؛ می‌گویند خدا پدرش را بیامرزد، ما را به این وضع خوب آورد. وقتی سختی پیدا می‌شود، همه دچار تردید می‌شوند، می‌گویند ایشان ما را آورد؛ ما که نمی‌خواستیم به این وضع دچار شویم! البته ایمان‌های قوی می‌ایستند؛ اما بالاخره همه‌ی سختیها به دوش پیامبر فشار می‌آورد. در همین اثنا، وقتی‌که نهایت شدّت روحی برای پیامبر بود، جناب ابی طالب که پشتیبان پیامبر و امید او محسوب می‌شد، و خدیجه‌ی کبری که او هم بزرگترین کمک روحی برای پیامبر به‌شمار می‌رفت، در ظرف یک هفته از دنیا رفتند! حادثه‌ی خیلی عجیبی است؛ یعنی پیامبر تنهای تنها شد. من نمی‌دانم شما هیچ‌وقت رئیس یک مجموعه‌ی کاری بوده‌اید، تا بدانید معنای مسئولیت یک مجموعه چیست!؟ در چنین شرایطی، انسان واقعاً بیچاره می‌شود. در این شرایط، نقش فاطمه‌ی زهرا سلام‌الله‌علیها را ببینید. آدم تاریخ را که نگاه می‌کند، این‌گونه موارد را در گوشه‌کنارها هم باید پیدا کند؛ متأسفانه هیچ فصلی برای این‌طور چیزها باز نکرده‌اند. فاطمه‌ی زهرا سلام‌الله‌علیها مثل یک مادر، مثل یک مشاور، مثل یک پرستار برای پیامبر بوده است. آنجا بوده که گفتند فاطمه «امّ ابیها» مادر پدرش است. این مربوط به آن وقت است؛ یعنی وقتی‌که یک دختر شش، هفت‌ساله این‌گونه بوده است. البته در محیطهای عربی و در محیطهای گرم، دختران زودتر رشد جسمی و روحی می‌کنند؛ مثلًا به اندازه‌ی رشد یک دختر ده، دوازده‌ساله‌ی امروز. این، احساس مسئولیت است. آیا این نمی‌تواند برای یک جوان الگو باشد، که نسبت به مسائل پیرامونی خودش زود احساس مسئولیت و احساس نشاط کند؟ آن سرمایه‌ی عظیم نشاطی را که در وجود اوست، خرج کند، برای اینکه غبار کدورت و غم را از چهره‌ی پدری که مثلًا حدود پنجاه سال از سنش می‌گذرد و تقریباً پیرمردی شده است، پاک کند. آیا این نمی‌تواند برای یک جوان الگو باشد؟ این خیلی مهمّ است.

الگو سازی چنین شخصیت والایی در جامعه کنونی و برای زنان که مظهر جمال و جلوه ای از جلال ذات اقدس الهی هستند، در جامعه کنونی ما مسئله ای ست مهم. بنظر می رسد که در قرن حاضر و در سایه ی پیشرفت جوامع بشری، همچنان حقوق زنان و  هویت حقیقی آنان حلقه ی مفقوده ای ست که نیاز به بررسی و بازسازی دارد. چرا که آنطوری که شایسته و بایسته است هنوز زنان از جایگاه اصیل و حقیقی و حقوق مادی و معنوی برخوردار نیستند.

چرا که یک کشور اگر میخواهد به معنای واقعی بازسازی کند باید بیشترین تکیه و بیشترین نگاه و توجه اش به انسان و نیروی انسانی باشد. وقتی که صحبت از نیروی انسانی ست باید توجه کنیم که نصف جمعیت کشور و نیمی از نیروی انسانی بانوان کشورند. اگر بینش غلطی در مورد زن وجود داشته باشد بازسازی به معنای حقیقی و در سطح وسیع آن شدنی نیست. هم خود بانوان کشور باید نسبت به موضوع زن از منظر اسلام دارای آگاهی کافی و لازم باشند تا بتوانند با اتکا به نظر والای دین مقدس اسلام در مورد زن حضور زن در عرصه های زندگی فعالیت زنان تحصیل زنان کار و تلاش اجتماعی سیاسی اقتصادی و علمی زنان نقش زن در خانواده و نقش زن در بیرون از خانواده چیست.

لذا همواره نیازمند آنیم تا بینش غلط نسبت به زنان اصلاح شده و هویت حقیقی زنان بازیابی شود. و یقینا کوتاهی جوامع اسلامی نسبت به نظر اسلام در مورد زن مسئله ای قابل توجه است که در این بب مقام معظم رهبری اینگونه زنان را مخاطب کلام شیوای خود قرار می دهند:

“خواهران عزیز و دختران من! اعتقادم این است که اگر در بخشی از جامعه نسبت به زن مسلمان کوتاهی هایی صورت میگیرد، قدری تقصیر مردان و قدری هم تقصیر خود بانوان است. چون آن کسی که باید شان اسلامی زن را بشناسد و از آن دفاع  کند در درجه ی اول خود بانوان هستند. باید بدانند که خدا و قرآن و اسلام درباره ی آنها چه قضاوتی دارد، از آنچه که اسلام فرموده و خواسته دفاع کنند و بخواهند. اگر نخواهند، کسانی که به هیچ ارزشی پایبند نیستند به خود اجازه خواهند داد که به زن ستم کنند.

 پیغمبر اکرم صلی الله علیه و آله وسلم در جامعه ای به نبوت مبعوث شدند که مردم در آن جا نسبت به زنان و دختران جفا میکردند. آیات کریمه ی قرآن به زبان های مختلف تلاش کرد این عادت زشت را از میان مردم ببرد.

اما همانطور که در طول تاریخ شاهد آن بوده ایم، در جوامع مختلف انواع خشونت و ستم ها نسبت به زنان رواج داشته و دارد. حتی در تمدن های بلندپایه ی دنیای باستان مثل تمدن روم یا ایران برداشت از زن یک برداشت غلط بوده است. از حرمسرا داری در سلسله پادشاهان ساسانی که در حقیقت همان اهانت به زن است تا برداری و معامله ی زنان به بدترین شکل در امپراتوری رم و جوامع غربی.

جاهلیت که فقط مختص به منطقه ی عربی نبوده است. همچنان زنان به دلیل نوع نگرش غلط درباره آنان مورد ستم و جفا بوده اند.

تا اسلام آمد و خورشید معرفت اسلامی بر دلها و ذهن ها تابید و با وجود جهالت عالم و نامساعد بودن اوضاع و احوال، این کاروان رشد و ترقی انسانی با سرعت پیش رفت.

بعداز ظهور اسلام حق بیعت (در روز غدیر ۱۸ ذی الحجه پیامبر عظیم الشان اسلام حتی از زنان نیز در مسئله ی ولایت علی بن ابی طالب علیه السلام بیعت گرفتند)، حق مالکیت (بخشیدن فدک به دختر گرامیشان زهرای صدیقه سلام الله علیها از مصادیق آن است)، و حضور زن در عرصه های اساسی سیاسی و اجتماعی( پیش تر به آن اشاره کردیم) و حتی حضور موثر در میدان های رزم در صدر اسلام در کنار تربیت اسلامی فرزندان و حفظ حجاب برای زنان به ارمغان آمد. در صدر اسلام در میدان جنگ علاوه بر بستن زخم ها که معمولا برعهده ی زنان بود، گاهی زن با نقاب در میدان جنگ و رزم های دشوار آن روز، شمشیر هم میزد! در عین حال در خانه، فرزندان خود را هم در آغوش میگرفت، تربیت اسلامی هم میکرد، حجاب خود را هم حفظ میکرد، چون از نظر اسلام اینها هیچ منافاتی با هم ندارند.

و در تاریخ داریم که حضرت زینب کبری سلام الله علیها پس از مادر بزرگوارشان حضرت صدیقه طاهره سلام الله علیها جلسات علمی و آموزش قرآن و علوم دینی و غیره در منزل برگزار کرده و امکان تحصیل علم برای زنان فراهم شده بود. و حتی این دو بانوی بزرگوار و اسوه، پاسخگوی سوالات مردم زمان خود در صدر اسلام بوده اند.

اما در مقبل، در جوامع غربی با نگرش غلطی نسبت به زنان مواجه هستیم. از جمله:

۱-تضییع و تبعیض نسبت به حقوق زنان در تاریخ اروپا و جوامع اروپایی

۲-محرومیت از اولی ترین حقوق بشری تا قرن بیستم

۳- نداشتن حق مالکیت و حق رای تا نیم قرن گذشته

۴-بوجود آمدن صنایع جدید و احتیاج به نیروی کار ارزان، سرآغاز نوع جدیدی از برده داری زنان

۵-برنامه ریزی صهیونیستی در راستای اشاعه فساد و فحشاء و خروج زنان از عفت بشری از حدود ۱۵۰ سال قبل

۶- اختلاط جنسی بی نهایت و بی مهار در اوایل قرن بیستم

۷-بی توجهی به خانواده و تربیت فرزند از حدود ۵۰ سال قبل

۸- عدم ارایه مدرک تحصیلی به زنان تحصیل کرده تا چند سال گذشته

و ….

ما باید در مسئله ی زن نگاه جامع داشته باشیم، و همانطور که بدان پرداختیم این نگاه جامع در اسلام هست. مسئله ی ارزشگذاری به اصالت زن، زن بودن، برای یک زن یک ارزش والاست، یک اصل است. به هیچ وجه تشبه به مردان برای زن ارزش به حساب نمی آید. نوع نگاه زن به مرد با نگاه مرد به زن بطور طبیعی مختلف است، باید هم مختلف باشد. مرد به زن به صورت یک الگوی زیبایی، الگوی ظرافت، الگوی حساسیت نگاه میکند، او را لطیف میبیند. اسلام هم همین را تایید کرده:” المرآه ریحانه و لیست بقهرمانه” یعنی زن گل است. در این نگرش زن یک موجودی ست رقیق و مظهر زیبایی و لطافت و رقت که نقشی موثر در خانواده و نسل های آینده و جامعه سازی دارد.

اما  در ضمن همین نگاه متفاوت به زن و ویژگی های ناب و ذاتی و خدادادی او، در اسلام اکیدا به برابری حقوق و رعایت عدالت میان زن و مرد پرداخته شده است. از جمله برابری زنان و مردان در حفظ، اداره، و پیشرفت جامعه ی اسلامی که با انقلاب اسلامی به وضوح شاهد حضور موثر و گسترده زنان با حفظ حریم و حرمت زنانه شان در اجتماع بوده ایم.

 از دیگر مصادیق اسلامی در توجه به حقوق زنان، تنفر از ظلم به زن و قراردادن او در جایگاه حقیقی خود اوست. اسلام یک موضع برجسته در این زمینه انتخاب کرده است. از افراط و تفریط جلوگیری نموده و هشداری به همه ی مردم عالم داده است. اسلام، مردانی را که به دلیل قدرتمند بودن جسمی و یا توانایی مالی زنان و مردان را به خدمت میگرفتند و زن را مورد آزار و احیانا تحقیر قرار میدادند، به کلی سر جای خود نشاند و زن را در جایگاه حقیقی خود قرار داد و حتی از جهاتی زن را در ردیف مرد قرار داد. مصداق آیات قرآنی: مرد مسلمان-زن مسلمان. مرد عابد-زن عابد. مرد مجتهد- زن مجتهد.

همچنین اسلام از استقلال مالی زنان حمایت کرده است. در اسلام، زن مالک ثروت خود است. شوهرش راضی باشد یا نباشد،  پدرش راضی باشد یا نباشد، او میتواند مال و ثروت خود را و اندوخته ی خود را به هر نحو که بخواهد مصرف کند و به کسی هم ارتباطی ندارد. این است نظر اسلام!

اسلام زنان را در انتخاب همسر آزاد گذاشته است. زن به عنوان یک زوجه و یک همسر در انتخاب خود آزاد است و هیچ کس نمیتواند در مورد انتخاب همسر بر هیچ زنی چیزی را تحمیل کند. این نظر اسلام است!

حال بیاندیشیم از تحقق جایگاه واقعی و حقیقی که اسلام برای زن ترسیم کرده است چقدر فاصله داریم.

هر قدر به حقوق و وظایف خود واقف تر باشیم، و به الگو های اسلامی نزدیک تر، شاهد موفقیت بهتر و بیشتری خواهیم بود.

با امید به آنکه حقوق تمام زنان مسلمان این مرز و بوم به بهترین وجه خود پاس داشته شود و شاهد هیچ ظلم و تبعیض و ستمی نسبت به زنان نباشیم و حقوق اجتماعی زنان به بهترین وجه خود مراعات گردد.

والسلام علیکم و رحمه الله و برکاته.

نگارنده: آزاده نوروزی

انتشار با ذکر منبع بلامانع می باشد.




پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *